Ból kręgosłupa to jeden z najczęstszych problemów zdrowotnych współczesnego społeczeństwa. Dlaczego tak się dzieje?
1. Czynniki związane ze stylem życia
- Siedzący tryb pracy
- Nieprawidłowa postawa
- Brak aktywności fizycznej
- Nadwaga i otyłość
2. Czynniki mechaniczne
- Przeciążenia
- Mikrourazy
- Niewłaściwe wzorce ruchowe
- Asymetrie mięśniowe
3. Schorzenia kręgosłupa
- Dyskopatia
- Zwyrodnienia
- Przepuklina dysku
- Stenoza kanału kręgowego
Objawy, których nie należy lekceważyć
Sygnały ostrzegawcze:
- Przewlekły ból
- Promieniowanie bólu do kończyn
- Drętwienie i mrowienie
- Osłabienie siły mięśniowej
- Poranne sztywność
Postępowanie fizjoterapeutyczne w przypadku dolegliwości kręgosłupa
Ocena funkcjonalna
Pierwsza konsultacja fizjoterapeutyczna obejmuje indywidualną ocenę stanu pacjenta. W zależności od zgłaszanych dolegliwości może ona obejmować:
- szczegółowy wywiad,
- ocenę funkcjonalną,
- ocenę postawy ciała,
- analizę wzorców ruchowych.
Na podstawie uzyskanych informacji fizjoterapeuta dobiera postępowanie odpowiednie do potrzeb i możliwości pacjenta.
Postępowanie fizjoterapeutyczne
Zakres stosowanych metod jest ustalany indywidualnie i może obejmować m.in.:
- techniki terapii manualnej,
- techniki pracy z tkankami miękkimi,
- mobilizacje stawowe,
- terapię punktów spustowych,
- ćwiczenia terapeutyczne.
Dobór metod zależy od wyniku badania funkcjonalnego oraz wskazań i przeciwwskazań do ich zastosowania.
Ćwiczenia i trening zdrowotny
W zależności od etapu postępowania fizjoterapeuta może włączyć elementy aktywności ruchowej, takie jak:
- ćwiczenia stabilizacyjne,
- ćwiczenia ukierunkowane na poprawę kontroli motorycznej,
- ćwiczenia wzmacniające,
- ćwiczenia wspierające kształtowanie prawidłowych wzorców ruchowych.
Program ćwiczeń jest dostosowywany indywidualnie do stanu zdrowia, możliwości oraz celów pacjenta.
Edukacja i profilaktyka
Elementem postępowania fizjoterapeutycznego może być również edukacja dotycząca codziennych nawyków, obejmująca m.in.:
- organizację stanowiska pracy,
- znaczenie regularnej aktywności fizycznej,
- zasady bezpiecznego podnoszenia i przenoszenia przedmiotów,
- utrzymywanie prawidłowej postawy ciała podczas codziennych czynności.
Rodzaj zalecanej aktywności ruchowej powinien być dostosowany do wieku, stanu zdrowia oraz indywidualnych możliwości danej osoby.
Etapy postępowania
W zależności od charakteru dolegliwości oraz indywidualnej oceny funkcjonalnej postępowanie może obejmować kolejne etapy, takie jak:
W początkowym okresie
- edukacja dotycząca postępowania z dolegliwościami,
- dobór odpowiednich technik fizjoterapeutycznych,
- modyfikacja wybranych aktywności dnia codziennego, jeśli jest to wskazane.
W dalszym etapie
- stopniowe zwiększanie zakresu wykonywanych ćwiczeń,
- wprowadzanie ćwiczeń stabilizacyjnych i funkcjonalnych,
- doskonalenie wzorców ruchowych.
Po uzyskaniu poprawy funkcjonalnej
- kontynuacja indywidualnie dobranej aktywności ruchowej,
- ćwiczenia wspierające utrzymanie sprawności,
- edukacja dotycząca profilaktyki nawrotu dolegliwości.
Skuteczne metody domowej profilaktyki
1. Automasaż
- Wykorzystanie rolerów
- Piłeczki do masażu
- Ćwiczenia rozluźniające
- Techniki automobilizacji
2. Ćwiczenia domowe
- Program ćwiczeń dostosowany indywidualnie
- Regularna praktyka
- Stopniowa progresja
- Monitoring postępów
Sprawdź również:
